Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat

← Bitki ve Baharat Ansiklopedisi

Melisa (Oğul Otu) (Melissa officinalis) — Çeçen Şifalı Bitkiler, Turhal
Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 1Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 2Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 3Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 4Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 5Melisa (Oğul Otu) fotoğraf 6
Fotoğraflar: Danny Steven S., CC BY-SA 3.0 · Rillke, CC BY-SA 3.0 de · Donald Hobern from Copenhagen, Denmark, CC BY 2.0 · Stefan.lefnaer, CC BY-SA 4.0 · Rudolphous, CC BY-SA 4.0 · Plenuska, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Melisa (Oğul Otu)

Melissa officinalis L.

Diğer adları
tatramba, Oğul otu, melisa, limon otu, kovan otu, bâdrenbuye (Osmanlıca)
Familya
Lamiaceae (Ballıbabagiller)
Kullanılan kısım
Yapraklar (çiçeklenme öncesi toplanan yapraklı dallar)
Yağı
Melisa Yağı

Yaprakları ovulduğunda belirgin bir limon kokusu yayan, nane ailesinden çok yıllık bir bitkidir. Arıları çeken kokusu yüzünden Türkçede "oğul otu", Yunancada "melissa" (bal arısı) adını almıştır. Taze ya da kurutulmuş yaprakları bitki çayı olarak çok sevilir.

Botanik özellikleri

30–80 cm boylanan, çok yıllık, otsu bir bitkidir. Nane ailesinin öteki üyeleri gibi gövdesi dört köşelidir.

Yaprakları karşılıklı dizilmiş, yürek ya da yumurta biçimli, kenarları kaba dişlidir; yüzeyi hafif buruşuk ve tüylüdür. Ovulduğunda yayılan limon kokusu yapraktaki uçucu yağdan gelir; bu yağın başlıca bileşenleri sitral ve sitronellaldir.

Küçük, beyaz ya da soluk pembe çiçekleri yaprak koltuklarında halkalar hâlinde dizilir ve haziran–ağustos arasında açar. Doğal olarak Akdeniz havzasında ve Batı Asya'da yetişir; Türkiye'de nemli, yarı gölge yerlerde, dere kenarlarında ve bahçelerde görülür. Bahçede kolayca yetiştirilir.

Tarihçe

Melisanın arıcılıkla bağı çok eskidir. Antik Yunan'da Theophrastos ve Dioskorides bitkiden söz eder; adı Yunanca "melissa" (bal arısı) sözcüğünden gelir. Romalı yazar Plinius, arıların bu bitkiyi diğerlerinden çok sevdiğini yazar.

Orta Çağ'da İslam dünyasının bitki kitaplarında "bâdrencbûye" adıyla geçer; bu ad Farsçada "turunç kokulu" anlamına gelir ve Osmanlı aktar diline de böyle girmiştir. Avrupa'da ise 1611'de Paris'teki Karmelit rahiplerinin hazırladığı "Eau de Mélisse des Carmes" (Karmelit melisa suyu) yüzyıllarca ünlü bir kolonya ve kokulu su olarak satılmıştır. Bilimsel adını Linnaeus 1753'te vermiştir.

Kültürdeki yeri

Anadolu'da arıcılar, yeni oğul veren arıları boş kovana çekmek için kovanın içini taze melisa yapraklarıyla ovar; "oğul otu" ve "kovan otu" adları bu gelenekten gelir.

Avrupa'da manastır bahçelerinin vazgeçilmez bitkilerinden biri olmuş, kokulu suların ve likörlerin yapımında kullanılmıştır.

Mutfakta

Taze yaprakları salatalara, meyve salatalarına, limonata ve şerbetlere ferahlatıcı bir limon kokusu katar. Balık ve tavuk yemeklerinde, soslarda limon kabuğunun yerine az miktarda kullanılabilir.

Bitki çayı olarak tek başına ya da ıhlamur, nane, papatya ile karışık demlenir. Kokusu kurutulunca azaldığı için taze yaprakların aroması daha belirgindir; kurutulmuş yapraklar ağzı kapalı kapta, ışıktan uzak saklanmalıdır.

Bu bitkiyle ilgili ürünlerimiz

Kırıntı Melisalı Macun 420 Gr — Çeçen Şifalı Bitkiler, Turhal
Kırıntı

İçeriğinde Fruktoz, Bal, Şeker, Oğulotu (melissa), Alıç, Karabaş Otu, Çoban Çökerten, Zeytin Yaprağı, Ardıç, Andız Otu, Kekik, Biberiye…

Melisa (Oğul Otu) hakkında

Sık sorulan sorular

Melisa nedir?

Melisa (Melissa officinalis), nane ailesinden, yaprakları limon kokulu, çok yıllık bir bitkidir. Türkçede "oğul otu" olarak da bilinir.

Melisaya neden oğul otu denir?

Arıcılar, oğul veren arıları yeni kovana çekmek için kovanın içini melisa yapraklarıyla ovar. Bitkinin adı Yunancada da "bal arısı" anlamına gelir.

Melisa ile limon otu aynı bitki mi?

Türkiye'de "limon otu" adı bazen melisa için kullanılır; ancak Asya mutfağında kullanılan limon otu (Cymbopogon citratus) buğdaygillerden, tamamen farklı bir bitkidir.

Melisa çayı nasıl demlenir?

Bir fincan kaynamış suya bir tatlı kaşığı kurutulmuş melisa yaprağı eklenir, üzeri kapatılarak 5–10 dakika bekletilip süzülür. Taze yapraklar da kullanılabilir.

Kaynaklar

Dioskorides, De Materia Medica (MS 1. yy).
Plinius, Naturalis Historia (MS 1. yy).
Davis, P.H. (ed.), Flora of Turkey and the East Aegean Islands, Cilt 7, Edinburgh University Press, 1982.
Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994.

WhatsApp