Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / TokatTelefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat
Sığla yağı, Anadolu'nun güneybatısında, Muğla'nın Köyceğiz ve çevresindeki sulak ormanlarda yetişen sığla ağacının balsamından elde edilen, tatlı ve vanilyamsı kokulu bir üründür. Ağaç ülkemize özgü, koruma altındaki bir türdür. Antik çağlardan beri tütsü ve parfüm hammaddesi olarak aranan bu balsam, bölgenin kültürel simgelerinden biridir.
Elde edilişi
Sığla ağacı kabuğuna yara açıldığında salgıladığı özsu, balsam adıyla toplanır. Geleneksel yöntemde kabuk kaynatılıp preslenir, elde edilen koyu, yapışkan balsam ayrılır; balsamdan buharla damıtma yoluyla uçucu yağ ayrılabilir. Verim ağaca ve işleme göre değişir.
Liquidambar orientalis, yirmi-otuz metre boyunda, yaprak döken bir ağaçtır; yaprakları akçaağaç yapraklarını andıran, 5 loblu ve parmaklı bir biçime sahiptir. Doğal yayılışı Muğla'nın Köyceğiz, Marmaris ve Fethiye çevresi ile Rodos Adası'dır. Türkiye'ye özgü bu endemik tür, sulak ve taşkın ormanlarında yetişir. Ağacın kesilmesi yasaktır; balsam toplama yetkili kuruluşların denetimindedir.
Tarihçe
Sığla balsamı, antik çağda Levant storaks adıyla Akdeniz ticaretinin tütsü, parfüm ve koku maddeleri arasında yer alırdı. Dioskorides stirax adıyla bir reçineden söz eder; Plinius da stirax üzerine yazar. Mısır, Roma ve Bizans dünyasında tütsüde kullanılan bu balsamın, bugünkü sığla ağacından elde edildiği kabul edilir.
Osmanlı'da sığla yağı, dönemin aktarlarında ve baharat ticaretinde yer aldı. Ağaç yörede günlük ağacı adıyla da bilinir; bu ad, ağacın tütsü olarak yakılan reçinesiyle ilişkilendirilir. Latince Liquidambar adı, sıvı ve amber sözcüklerinden türemiştir.
Renk, koku ve yapısı
Balsamın rengi koyu kahverengiden gri-kahverengiye uzanır; kıvamı yoğun ve balsamıdır. Damıtılmış yağ ise soluk sarıdan amber rengine kadar değişir. Kokusu tatlı, balsamik, vanilya ve tarçını anımsatan sıcak bir kokudur. Başlıca kokulu bileşenleri arasında stiren, sinnamik asit ve ilgili esterler ile vanilin sayılır. Düşük sıcaklıklarda koyulaşır, hatta katılaşabilir.
Kullanımı
Yemeklik değildir. Parfümeride fiksatif olarak, tütsü ve oda kokusu karışımlarında, sabun yapımında ve el yapımı kokulu ürünlerde kullanılır. Doğal bir tür olması nedeniyle yasal kaynaklardan, belgeli alınması gerekir.
Güvenlik notu: Yoğun bir balsam ve uçucu yağdır; saf haliyle doğrudan cilde sürülmemeli, bir taşıyıcı yağla seyreltilmeli, yutulmamalı, çocuklardan uzak tutulmalı ve gözle temasından kaçınılmalıdır. Balsam ve reçineler bazı kişilerde cilt duyarlılığına yol açabilir.
Saklama: Işıktan ve ısıdan uzakta, ağzı sıkıca kapalı koyu cam şişede, serin yerde saklanır.
Sık sorulan sorular
Sığla yağı nedir?
Muğla yöresindeki sığla ağacının balsamından elde edilen, tatlı ve vanilyamsı kokulu bir üründür.
Sığla yağı nasıl elde edilir?
Kabuk yaralanıp salgılanan balsam toplanır; geleneksel olarak kabuk kaynatılıp preslenir, balsamdan buharla uçucu yağ da damıtılabilir.
Sığla ağacı neden koruma altındadır?
Türkiye'ye özgü, dar bir alanda yetişen endemik bir tür olduğu için ağaç yasalarla korunur.
Sığla yağı nasıl saklanır?
Işıktan ve sıcaktan uzakta, koyu cam şişede, ağzı sıkıca kapalı saklanır.
Kaynaklar
Dioskorides, De Materia Medica (MS 1. yy). Plinius, Naturalis Historia (MS 1. yy). Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994. Mabberley, D.J., Mabberley's Plant-Book, 3. baskı, Cambridge University Press, 2008. Tisserand, R. & Young, R., Essential Oil Safety, 2. baskı, Churchill Livingstone, 2014.