Telefon ve WhatsApp ile sipariş: 0356 275 24 27 · Turhal'dan Türkiye'nin her yerine kargo · 1978'den beri babadan oğula aktar · Turhal / Tokat

← Bitki ve Baharat Ansiklopedisi

Mersin (Myrtus communis) — Çeçen Şifalı Bitkiler, Turhal
Mersin fotoğraf 1Mersin fotoğraf 2Mersin fotoğraf 3Mersin fotoğraf 4
Fotoğraflar: Argo Navis, CC BY-SA 4.0 · Stefan.lefnaer, CC BY-SA 4.0 · Burkhard Mücke, CC BY-SA 4.0 · Krzysztof Golik, CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Mersin

Myrtus communis L.

Diğer adları
murt, mersin ağacı, adi mersin; İngilizce myrtle, common myrtle
Familya
Myrtaceae (Mersingiller)
Kullanılan kısım
Yaprak ve meyve (taze ve kurutulmuş)

Mersin ya da murt, Akdeniz makilerinin güzel kokulu, herdem yeşil çalısıdır. Myrtus communis'in koyu mor meyveleri bazı yörelerde taze yenir ve şuruplara, likörlere katılır. Yapraklarından elde edilen uçucu yağ için sitede ayrı bir Mersin Yağı kartı bulunur.

Botanik özellikleri

Myrtus communis, 1-5 metre boylanan, sık dallı, herdem yeşil bir çalı ya da küçük ağaçtır. Yaprakları küçük, karşılıklı, mızrak biçimli, parlak koyu yeşil ve sert dokuludur; ışığa tutulduğunda üzerinde küçük, saydam yağ bezeleri görülür ve ezildiğinde hoş, reçinemsi bir koku verir. Beyaz, beş taç yapraklı çiçekleri çok sayıda uzun ercikle ortası püsküllü görünür ve yaz başında açar.

Meyveler bezelye ile nohut arası büyüklükte, yuvarlak ya da oval, olgunlaşınca koyu mavimsi-mor, bazı tiplerde ise beyazımsıdır. Tatları tatlımsı, buruk ve reçine kokuludur. Türkiye'de Akdeniz, Ege, Marmara ve Batı Karadeniz kıyılarındaki makilerde, dere yataklarında doğal olarak yetişir. Kuraklığa dayanıklı ve kolay budanabilir olduğu için süs bitkisi olarak da dikilir.

Tarihçe

Mersin antik Akdeniz dünyasının kutsal bitkilerindendir. Yunan mitolojisinde Afrodit'e, Roma'da Venüs'e adanmıştı; evlenen çiftlerin, şairlerin ve zafer kazananların başına mersin dallarından çelenk takılırdı. Dioskorides ve Plinius, mersinin yapraklarından, meyvelerinden ve onlardan hazırlanan şarap ve yağlardan söz eder.

Yahudi geleneğinde mersin dalları Sukot bayramında kullanılan bitkiler arasındadır. Türkçedeki mersin adı Yunanca myrsine sözcüğünden gelir; güney kıyılarımızdaki Mersin şehrinin adının da bu bitkiyle ilişkili olduğu yaygın olarak kabul edilir. Murt adı ise Arapça ve Farsça aracılığıyla Türkçeye girmiştir.

Kültürdeki yeri

Hatay, Antalya ve Mersin yörelerinde murt meyvesi sonbaharda pazarlarda satılır ve taze olarak yenir. Hatay'da murt dallarının ve meyvelerinin bayram ziyaretlerinde ve mezarlık ziyaretlerinde götürülmesi gibi gelenekler yaşar. Avrupa'da gelin buketlerine mersin dalı konması, özellikle İngiltere'de, kraliyet düğünlerine kadar uzanan bilinen bir gelenektir.

İtalya'nın Sardinya ve Korsika adalarında mersin meyvesinden yapılan koyu renkli mirto likörü, yemeklerden sonra ikram edilen yöresel bir içkidir. Mersin dalları bazı Akdeniz ülkelerinde mangalda pişen etlere koku vermek için ateşe atılır ya da şiş çubuğu olarak kullanılır.

Mutfakta

Olgun mersin meyveleri taze yenir; tatlımsı-buruk ve reçine kokuludur. Meyvelerden şurup, reçel ve likör yapılır; kurutulmuş meyveler ardıç tanesine benzer biçimde bazı et yemeklerinde baharat olarak kullanılabilir. Yapraklar ise ızgara ve fırında et pişirilirken koku vermek için etlerin altına ya da arasına konur, sonra çıkarılır.

Kurutulmuş mersin yaprakları ve meyveleri ağzı sıkı kapanan bir kavanozda, ışıktan ve nemden uzak saklanır. Taze meyveler çabuk bozulduğu için buzdolabında birkaç gün içinde tüketilmelidir. Kurutma için meyveler gölge ve havadar bir yerde serilerek kurutulur.

Sık sorulan sorular

Mersin nedir?

Mersin ya da murt, Akdeniz makilerinde yetişen, kokulu yapraklı, herdem yeşil bir çalıdır. Koyu mor meyveleri yenir.

Mersinin Latince adı nedir?

Bilimsel adı Myrtus communis L.'dir ve mersingiller familyasında yer alır.

Mersin nerede yetişir?

Türkiye'de Akdeniz, Ege, Marmara ve Batı Karadeniz kıyılarındaki makilerde ve dere kenarlarında doğal olarak yetişir.

Murt meyvesi nasıl saklanır?

Taze meyve buzdolabında birkaç gün dayanır. Kurutulmuş meyve ve yapraklar ağzı kapalı bir kavanozda, ışıktan ve nemden uzak saklanır.

Kaynaklar

Dioskorides, De Materia Medica (MS 1. yy).
Plinius, Naturalis Historia (MS 1. yy).
Davis, P.H. (ed.), Flora of Turkey and the East Aegean Islands, Edinburgh University Press.
Baytop, T., Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu, 1994.
Grieve, M., A Modern Herbal, Londra, 1931.

WhatsApp